Αφιέρωμα: Από το ταλέντο στην υπεραξία
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΟΣ:
ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΡΑΒΑΡΙΤΗ,
Επίκουρη Καθηγήτρια Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού του Τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του ΟΠΑ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ,
Καθηγητής Οργανωσιακής Συμπεριφοράς και Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού, Πρόεδρος του Τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του ΟΠΑ
Σε μια εποχή συνεχών αλλαγών, το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των επιχειρήσεων δεν βρίσκεται μόνο στην τεχνολογία ή στο οικονομικό κεφάλαιο, αλλά στους ανθρώπους τους. Ωστόσο, μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για τις σύγχρονες επιχειρήσεις είναι η εύρεση και – κυρίως – η διακράτηση ταλαντούχου ανθρώπινου δυναμικού, που αποτελεί καθοριστικό παράγοντα επιβίωσης και ανάπτυξής τους.
Σε αυτό το πλαίσιο, πριν από περίπου 25 χρόνια, αναπτύχθηκε η στρατηγική διοίκησης ταλέντων (Talent Management – συστηματικός εντοπισμός, ανάπτυξη και διακράτηση ικανών εργαζομένων που έχουν καταγράψει υψηλές αποδόσεις και έχουν επιδείξει προοπτική ανέλιξης). Η προσέγγιση αυτή αρχικά στόχευε μια μικρή ομάδα «αστέρων».
Όμως, η σύγχρονη τάση είναι η συμπεριληπτική διοίκηση ταλέντων, η οποία αναγνωρίζει ότι κάθε εργαζόμενος διαθέτει κάποιου είδους ταλέντο, το οποίο μπορεί να προσθέσει αξία σε έναν οργανισμό ανάλογα με τις ανάγκες και το στάδιο ανάπτυξής του. Για παράδειγμα, μια νεοφυής επιχείρηση χρειάζεται ευέλικτους ανθρώπους που μπορούν να καλύψουν πολλαπλούς ρόλους: από την ανάπτυξη του προϊόντος μέχρι το μάρκετινγκ και τις πωλήσεις. Πιο ώριμες επιχειρήσεις έχουν ανάγκη από ανθρώπους με συγκεκριμένη εξειδίκευση και διοικητικές δεξιότητες για τη διοίκηση ομάδων.
Η εμπειρία των τελευταίων δεκαετιών δείχνει ότι η διοίκηση ταλέντων γίνεται ακόμη πιο κρίσιμη σε περιόδους αβεβαιότητας, όπως η σημερινή. Υπό τέτοιες συνθήκες, επιχειρήσεις που επενδύουν στα ταλέντα τους αποκτούν σημαντικό πλεονέκτημα. Για παράδειγμα, κατά την οικονομική κρίση του 2007-2008, οργανισμοί που είχαν ήδη υιοθετήσει συστηματικές πρακτικές ανάπτυξης ταλέντων, κατέγραψαν ταχύτερη ανάκαμψη με αύξηση της παραγωγικότητας και καλύτερη διαχείριση διαδοχής σε κρίσιμες θέσεις. Αντίστοιχα, με την έξαρση της πανδημίας του κορωνοϊού (COVID-19), οι επιχειρήσεις που είχαν επενδύσει σε δεξιότητες – ιδίως ψηφιακές – προσαρμόστηκαν πολύ πιο γρήγορα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν εταιρείες της εφοδιαστικής αλυσίδας, οι οποίες μπόρεσαν εν μιά νυκτί να μεταφέρουν σημαντικό μέρος των υπηρεσιών τους σε ψηφιακό περιβάλλον.
Στην ελληνική πραγματικότητα, αξίζει να σημειωθεί ότι πρακτικές διοίκησης ταλέντων δεν εφαρμόζονται μόνο σε θυγατρικές πολυεθνικών. Η πολυετής έρευνά μας έχει δείξει πως υπάρχουν δυναμικές επιχειρήσεις σε όλη τη χώρα, από τη βαριά βιομηχανία στη Βόρεια Ελλάδα έως τον ξενοδοχειακό κλάδο στα νησιά μας, οι οποίες επενδύουν συστηματικά στον τομέα αυτόν, αποδεικνύοντας πως η στρατηγική αυτή δεν είναι προνόμιο των λίγων.
Το παρόν τεύχος προσεγγίζει καίρια ζητήματα της διοίκησης ταλέντων, τα οποία απασχολούν οργανισμούς τόσο του ιδιωτικού όσο και του δημόσιου τομέα στην Ελλάδα. Διακεκριμένοι συνάδελφοι από την Ελλάδα και το εξωτερικό εξετάζουν, μεταξύ άλλων, τους λόγους που τα ταλέντα αποχωρούν και τους «υβριδικούς ρόλους» που θα πρέπει να αναλάβουν στο βραχυπρόθεσμο μέλλον. Παράλληλα, αναδεικνύονται κρίσιμα ερωτήματα όπως: Πώς οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ο βασικός πυλώνας της ελληνικής οικονομίας, ανταποκρίνονται στις σύγχρονες προκλήσεις της διοίκησης ταλέντου; Γιατί τα προγράμματα ανάπτυξης ταλέντου εξακολουθούν να αποτελούν το «μαύρο κουτί» της διοίκησης ταλέντου; Γιατί εν έτει 2026, έμφυλες ανισότητες στην ανάπτυξη ταλέντων παραμένουν στο επίκεντρο του διαλόγου; Τέλος, στο τεύχος αυτό προτείνεται πότε οι οργανισμοί πρέπει να επενδύουν σε «αγορά» και πότε σε «καλλιέργεια» ταλέντων, καθώς επίσης και η συν-ανάπτυξη ως η νέα γαλλικής προελεύσεως μέθοδος στην ανάπτυξη ταλέντων.
ΓΡΑΦΟΥΝ ΟΙ:
Το Παράδοξο Του Ταλέντου
ΙΩΑΝΝΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ | Καθηγητής Οργανωσιακής Συμπεριφοράς και Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού, Πρόεδρος του Τμήματος Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του ΟΠΑ
Υβριδική νοημοσύνη και το μέλλον των ταλέντων στην Ελλάδα
VLAD VAIMAN | Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού του California Lutheran University στις ΗΠΑ
Γιατί οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις χάνουν τα ταλέντα τους αθόρυβα;
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΤΑΣΟΥΛΗΣ | ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΘΕΡΙΟΥ | ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΡΑΒΑΡΙΤΗ
Η σκοτεινή πλευρά των προγραμμάτων ανάπτυξης ταλέντων
KSENIA USANOVA | Επίκουρη Καθηγήτρια Βιώσιμης Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού του University College Dublin, Ιρλανδία
Γιατί τα πανεπιστήμια χάνουν τις πιο λαμπρές γυναίκες επιστήμονες;
ADELE BEZUIDENHOUT | ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΡΑΒΑΡΙΤΗ | KAREN JOHNSTON | GABRIELA NACU
Τι δημιουργεί πραγματική αξία στον τραπεζικό τομέα
UNNAR THEÓDÓRSSON | Επίκουρος Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού των University of Iceland, Ισλανδία & Copenhagen Business School, Δανία
Ανάπτυξη ταλέντων μέσω συλλογικής νοημοσύνης
PEDRO GONZALO | Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού του University of Toulouse, Γαλλία
